بسمه تعالی:

سید یحیی موسوی

دین شین تو

بخش اول مقدمه:

مقدمه:1- دین شین تو یکی از قدیمی ترین ادیان جهان و دین مردم ژاپن است.

که در نظر مردم ژاپن بسیار مقدس می باشد و امروزه هم اکثر مردم ژاپن از این دین پیروی می کنند: مورخان دین از نظر رتبه زمانی این دین را سومین دین قدیمی جهان می دانند:

رابرت هیوم می نویسد«دین شینتویی که از روزگاران بسیار قدیم و به یاد ماندنی دین ملی ژاپن بوده، چنانچه تقویم زمانی خود آن را قبول کنیم به سال 660 پیش از میلاد بر میگردد و سومین دین کهن سال جهان است» ادیان زنده جهان فصل8 ص239 رابرت هیوم در اینکه ماهیت این دین چیست و محتوای آن کدام است تعابیر مورخان مختلف است و شاید این اختلاف ظاهری و لفظی باشد و مرادشان یکی باشد به عنوان مثال:

جان ناس می گوید:«شین تو مذهب وطن پرستی ژاپنی .... که آن مذهب عبارت است از وفاداری و دلبستگی به اماکن معین خاندانی و روشهای معلوم زندگانی ملی»

تاریخ جامع ادیان فصل11 ص421.

ولی رابرت هیوم در کتاب خود در عنوان فصل8 دین شینتویی را دین ستایش، پرستش و عبادت طبیعت، و نیز دین ستایش، پرستش و خلوص امپراطور معرفی میکند» ادیان زنده جهان فصل8 ص239 ظاهر کلام تعریف جان ناس بیشتر فیزیکی و این جهانی است تا متافیزیکی ولی تعریف رابرت هیوم متافیزیکی به نظر می رسد به هر حال یک چیز در آئین شین تو بسیار برجسته و آشکار است که کسی نمی تواند آن را انکار کند و آن حب وطن و تقدیس و وطن پرستی است. بطوری که این حب وطن از جنبه عاطفی خود خارج شده و به عنوان یک امر دینی تلقی می شود:

جان ناس می گوید«می توان گفت که برای عامه مردم آن دیار، حب وطن نخست امری قلبی و احساساتی، و سپس قضیه ای دینی وایمانی است. آن مردم، در اثر عشق منوط به سرزمین و موطن، برای خویش فریضه دینی دانسته اند که هر چه امپراتور از ایشان بخواهد به جا آورند، غایت موجب حیات برای آنان همین قضیه است که درباره امپراطور به کشور ژاپن تا حد فدا کردن نفس و تضحیه روان محبت بورزد و نسبت به سازمانهای اجتماعی ملی خود که آن را کوکوتامی می گویند از صمیم قلب وفادار باشند» تاریخ جامع ادیان فصل11 ص421.

دلیل این وطن پرستی و تبعیت از امپراطور و فداشدن در راه وطن و امپراطور این است که آنها به این عقیده اندک ه سرزمین ژاپن اولین مخلق آسمانی است و اولین امپراطور ژاپن نیز موجودی آسمانی و مقدس است که به زمین هبوط کرده است رابرت هیوم می نویسد:

بنابر اعتقاد مندرج در کتب مقدس این دین، جزایر ژاپن اولین مخلوق آسمانی است واولین میکاد وmikad یا امپراطور نیز اصطلاحاً از نسل الهه خورشید در آسمان بوده که به زمین آمده است.«تو ای فرزند عالی نسب من، به آنجا رفته و بر آن حکومت کن برو و امیدوارم رفاه و نعمت در کنار دودمان تو باشد امیدوارم که آن نیز، همچون آسمان و زمین، تا ابد برقرار باشد» ادیان زنده جهان فصل8 ص239.

و باز رابرت هیوم می نویسد«اعتقاد به منشأ الهی دولت ژاپن و دوام ابدی سلطنت، توسط دین ملی ژاپنی ها بطور ثابتی در اذهانشان نقش بسته است. قانون اساسی ژاپن که در سال 1889 میلادی به منظور هماهنگ ساختن ژاپن با روشهای سایر ملل تدوین یافته، با تأکید مجدد بر

این اعتقاد دینی آغاز می شود دیباچه قانون مزبور آشکارا اعلام می دارد که میکادو«بر تختی جلوس می کند که از ازل، نسل به نسل، مقر حکمرانی سلاطین ژاپن بوده است».

از نظر تاریخی، دین شینتویی مبنای دینی لازم برای قدیمی ترین سلسله حکومتی جهان را فراهم آورده است» همان ص240.

نکته دیگری که در دین شین تو بسیار مهم و اساسی است دفاع از وطن در مقابل بیگانگان و منحصر کردن آن کشور فقط برای مردم ژاپن است و کسی حق ندارد غیر از مردم ژاپن در آن کشور زندگی کند و هیچ فردی از ژاپنی ها هم نباید در جای دیگر بمیرند.

«تا سال 1945 میلادی هیچ گاه احدی از بیگانگان به ساحت آن خاک قدم ننهاده و هیچ متجاوز و مهاجمی به ساحل جزایر ایشان فرود نیامده بوده است. از این سبب عقیده راسخ و ایمان جازم دارند که هیچ کس، غیر از ژاپنی ها نباید در آن سرزمین زندگی کند و ژاپنی ها نیز غیر

از آنجا در جای دیگر نباید بمیرند، از روی همین عقیده پایدار و ایمان مستحکم است که هر وقت وطن ایشان در معرض خطر باشد، جان خود را با کمال سهولت برای نجات آن نثار میکنند»

تاریخ جامع ادیان فصل11 ص422.

2- معنای کلمه شین تو:

جان ناس می نویسد«کلمه شین تو که اصلاً از لغت چینی شین تائو گرفته شده است به معنی«طریق خدایان» است» تاریخ جامع ادیان فصل 11 ص422.

رابرت هیوم می گوید«نام عادی دین شینتویی کاسی نومیچی به معنی«راه خدایان» است.

اما مشهورترین عنوانی که در مورد آن بکار می رود ترجمه اصطلاح فوق به زبان چینی است که به صورت واژه«شینتو»(یا شیناتائو) در می آید. آخرین جزء این نام همان جزء مشخصه دین چینی و یا«تائو- ایسم» است.

ادیان زنده جهان فصل 8 ص240.

3- بنیانگذار دین شین تو: بر خلاف انتظار با اینکه دین شین تو یکی از ادیان معروف و پرطرفدار جهان محسوب می شود و دارای کهن نامه ها و متون مقدس است و قوانین ومقررات بسیاری را در کشور ژاپن بنا نهاده است، بنیانگذار خاصی ندارد و شاید به مناسبتهای گوناگون مردم آن سرزمین خودشان افسانه ها و اسطوره های مقدس و قوانین مربوط به وطن پرستی و دفاع از مرز و بوم خود را بوجود آورده باشند:

رابرت هیوم می نویسد«در حقیقت این دین که شخص خاصی بنیانگذار آن نیست، فاقد صفات کاملاً مشخص و معینی است که نوعاً در اعتقاد یا تجربه دینی شخصی به چشم می خورند» همان ص240.

بخش دوم: کتب مقدس دین شینتویی:

در دین شین تو کهن نامه ها و یا کتب مقدس بسیار زیاد است و در زمینه های مختلف نوشته شده اند ولی بنابر نظر مورخان دو کتاب ار ارزش خاصی برخوردارند:

رابرت هیوم می گوید«با ارزش ترین و پرنفوذترین اسناد در نوشته های بومی ژاپن دوکتاب است که از مذاکرات و اعمال«درعصر خدایان» سخن می گویند سرزمین ژاپن، پیش از اینکه هیچ انسانی وجود داشته باشد، خلق شد و پس از آن نیز، بعد از گذشتن بیش از هزار سال، نوبت به حکومت پادشاهان ژاپن رسیده است، این دو اثر عبارت اند از کوچی کی به معنی«یادداشتهای موضوعات باستانی» و ینهون جی به معنی«وقایع ژاپن» از مقدمه کتاب اول و تفسیری که شاید صدها سال بعد بر کتاب دوم نگاشته شده، زمان تألیف این دو کتاب را می توان به ترتیب سالهای 712 و 720 میلادی دانست» همان ص241و242 با این بیان می توان گفت که این دو کتاب قدمت چندانی ندارند و به تعبیر خود هیوم این دو تاریخ بیانگر این واقعیت اند که متون مقدس دین شینتویی در تاریخ ادیان جهان، نسبتاً جدیداند» همانص242.

یکتابهای دیگر شین تو نیز در زمانهای مختلف تهیه شده است در زمینه های عبادات، مناسک و آداب و رسوم مخصوص:«یکی از آنها که در سال806 میلادی نوشته شده داستانهایی کهن را در دفاع از طبقه روحانیون نقل میکند کتاب دیگری از قرن دهم است که فهرستی از عبادات و مناسک و رسوم شنتو، بویژه آداب پرستش امپراطور را شرح می دهد» آشنایی با ادیان بزرگ ص85 حسین توفیقی.

بخش سوم: ادراک خداوند در دین شنتویی:

هر دینی که در جهان وجود دارد به قداست موجود و یا مفهومی معتقد است و تمام اعتقادات شان حول محور آن وجود یا مفهوم می چرخد. که ما از آن تعبیر به الله یا خدا می کنیم در دین شین تو نیز چنین امر قدسی وجود دارد که از آن به کامی تعبیر می کنند. رابرت هیوم می نویسد:

«واژه مصطلح دین شینتویی در مورد اله و یا خدا کلمه کامی است که معنای اولیه آن«بالاتر»

است. آخرین رساله استادانه ای که در ژاپن در موضوع شینتو چاپ شده به بررسی 16 نظریه مختلف در مورد منشأ و اهمیت این واژه می پردازد و این نظریات را تحت سه ایده مهم طبقه بندی میکند 1- خالص یا روشن 2- برتر و متعالی 3- غریب، اسرار آمیز، ترسناک، مخفی، و ما فوق طبیعی» ادیان زنده جهان فصل8 ص244.

بخش چهارم: نیایش در دین شین تو:

«امروزه معمولاً نیایش پیروان دین شینتویی صرفاً با آمدن و ادای احترام و دعا تمام می شود در قدیمی ترین سند دین شین تویی به نام یادداشتهای موضوعات باستانی که شامل مکالمات متعدد با خدایان است، هرگز یک کلمه نیایش خطاب به خدایان به چشم نمی خورد. در واقع، در سراسر کتاب مزبور، تنها دو اشاره گذرا به نیایش وجود دارد:1- پس از ادای نیایش 2- در حالی که به هنگام نیایش دعاهای عظیم بر زبان می راند» کوچی-کی ص104-57» ادیان زنده جهان ص256 شاید یکی از دلایلی که نیایش به معنی خاص آن در دین شن تو وجود ندارد این است که شریعت در این مکتب وجود ندارد«شین تو یک شریعت بوجود نیاورده، چون در درجه اول، ایزد کده و آیین هایش واسطه ی میان دین کامی و مردم بود، و در درجه دوم، پذیرش ایزدکده به مثابه نماد دین جمعی شان، هدایت مردم را از طریق آموزه و آموزش غیر ضروری ساخت».

مدرک: شین تو(راه کامی) سوکیوئونو، ترجمه نسترن پاشایی ص24.

بخش پنجم: طهارت و تطهیر در آیین شن تو:

پرستش کامی که در دین شین تو همان خدمت به کامی است چهار رکن دارد که یکی از آن

ارکان تطهیر است که بصورت و نماد خاصی انجام می شود:

«یکی از خصایص عملی برجسته ژاپنی ها پاکیزگی شخصی آنهاست. دین شین تویی به

آنها تکلیف کرده تا خود را کاملاً با آب بشویند. در هر دو کتاب مقدس این دین ضبط شده که حتی ایزاناگی خدا نیز، که جد نخستین همه خدایان است، دقت داشت تا خود را به خاطر پاکیزگی کاملاً بشوید:

«من تطهیر وجود عظیم الشأن خویش را انجام خواهم داد» کی- جی- کی.

«شایسته است که من بدن خود را از آلودگی ها تطهیر کنم ینهون- جی» ادیان زنده جهان ص259.

آنها تطهیر را به نیت زدودن هر نوع آلودگی و شر که مانع زندگی کردن مطابق با راه کامی است انجام می دهند، و این تطهیر توسط افراد مختلف می تواند صورت بگیرد:

«معمولاً تطهیر از سوی فرد پرستنده، غیر روحانی و یا پرستار انجام می شود که بطور نمادین دهان را شستشو میدهند و روی نوک انگشتان آب زلال می ریزند... تطهیر رسمی را پرستار انجام می دهد که ابتدا دعای تطهیر را می خواهند، بعد چوب تطهیر را با روش مشخص در جلوی فرد، گروه، یا شیئ که باید تطهیر شود به حرکت در می آورد. این کار اغلب همراه است با پاشیدن کمی نمک تا آب نمک. تطهیر با شست و شوی تن معمولاً سیوگی نام دارد. مراسم تطهیر ملت یا کل جهان لؤهادایی خوانده می شود که به معنی تطهیر بزرگ است» شین تو(راه کامی) ص73.

بخش ششم: اخلاقیات دین شین تویی:

(در دومین کتاب از متون مقدس دین شین تویی معدودی نصایح حکیمانه خطاب به مقامات حکومتی وجود دارند:«کسی که حقیقت را بگوید صدمه نخواهد دید، کسی که بر باطل باشد مطمئناً لطمه خواهد خورد»نیمون جی) «پر خوری را کنار بگذار و امیال طمع کارانه را از خود دور کن، آنچه را بد است گوشمالی کن و آنچه را که خوب است تشویق کن از خشم و غضب و نگاههای خشم آلود بپرهیز حسود نباش» ادیان زنده جهان ص260.

«اخلاق، خیر و شر، الگوی رفتار مردم، فردی و جمعی، در آغاز سینه به سینه از نسلی به نسل دیگر منتقل می شد بعدها در گزارش هایی مانند کوجی کی، نیمون شوکی و تایمو- ریو نوشته شد که به عنوان معیار پذیرفته شدند» شین تو(راه کامی) ص136.

بخش هفتم: انسان در دین شین تو:

در دین شین تو انسان جایگاه مقدسی دارد و بر خلاف دین مسیحیت که انسان را ذاتاً شر می داند ومعتقد به شر بنیادی در بنیاد انسان هستند شین تو انسان را ذاتاً خیر می داند:

«انسان فرزند کامی است، او نیز ذاتاً خوب است با این همه، خط روشن تمایزی میان خود او و کامی ها وجود ندارد. به یک معنی انسانها کامی هستند و به معنایی دیگر کامی خواهند شد.

انسان زندگی اش را که مقدس است به کامی و نیاکان خود مدیون است آنها او را دوست می دارند و از او مخافظت می کنند. از نعمت حیات و روح کامی برخوردار است اما در عین حال زندگی اش را طی اعصار بیشمار از والدین، پدربزرگ و مادر بزرگ و نیاکانش می گیرد. انسان برای وجود مستمرش هم به طبیعت و هم جامعه وابسته است او موجودی اجتماعی است که نمی تواند در انزوا زندگی کند».

شین تو«راه کامی» ص134و5.

بخش هشتم: نقاط ضعف و قوت دین شین تو از نظر رابرت هیوم:

         احترام به نیروی ماوراء الطبیعه موجود در طبیعت

         فقدان یک بت پرستی کلی.

         احترام مبتنی بر ایثار نسبت به دولت به عنوان یک نهاد الهی.

نقاط قوت               4 - وجود حس میهن پرستی وحدت گرایانه و مبتنی بر شوروشوق ملی. 

                          5-  پیوستگی بین انسان و خدا(کامی).

     6- ارزش دینی قائل شدن برای نظافت و پاکیزگی.

7-     احترام به زیبایی به عنوان مکمل دین.

8-     وفاداری نسبت به مافوق، که تقریباً روح این دین است.قوت

      1- تعدد نامتجانس خدایان این دین.

2-     جان گرایی اولیه آن، که مناسب علم نیست.

      3- افسانه های عجیب و غریبی که در کتب مقدس آن درباره الوهیت       وجود دارد.

       4- اینکه هیچ یک از خدایان آن به عنوان یک آرمان اخلاقی، شایسته              تکریم نیستند.

      5- فقدان یک قاعده اخلاقی جهانی و برجسته.

نقاط ضعف             6-  قائل نبودن به ارزش ذاتی افراد انسانی«در این مورد هیوم سخت در                               اشتباه است».

                         7- فقدان یک بنیانگذار تاریخی به منظور یکدست کردن مطالب و الهام                                                     بخشیدن.

        8- نداشتن یک نمونه انسانی با شکوه تاریخی و برجسته.

        9- فقدان یک هدف عالی برای جامعه انسانی.

                         10- فقدان یک امید بزرگ در مورد زندگی آتی.

                        11- اینکه متون مقدس این دین در مورد داشتن یک زندگی شرافتمندانه                                    راهنمایی نمی کند.

12-  نرسیدن کمک چندانی از جانب خدای شین تو به بندگان.

13- اینکه عملاً در طول تاریخ خدمت چندانی به غیر ژاپنی ها نکرده است.

   14- اینکه غیر ژاپنی ها، جز در این اواخر، جایی در این دین نداشته اند.

ادیان زنده جهان: ص27.